Strona główna

Nasza szkoła

Galeria fotografii

Archiwum

Napisz do nas...

Redakcja

Witamy na Szkolnym Portalu Informacyjnym Zespołu Szkół Ogólnokształcących Nr 6 w Kielcach

Wspiera nas...
Pomoce naukowe

Język polski

Język angielski

Matematyka

Geografia

Fizyka i Astronomia

Chemia

Historia

Informatyka

Religia

Nauczanie zintegrowane

Wyszukiwarki

Szukajcie,
a znajdziecie... nawet ściągi :-)

Testy

Szkoła Podstawowa

Gimnazjum

Unia Europejska

Unijne ABC...

Szkolny Klub UE

 

Dla rodziców

Rekrutacja do szkół

Dni otwarte szkoły

Dysleksja

Gimnastyka korekcyjna

Poradnie

Narkomania

Pomoc najmłodszym

Warto wiedzieć

Jan Paweł II

Szanujmy tradycję

Znaj swoje prawa

Metody nauczania języków obcych

Szkoła XXI wieku?

Różności

Linkownia

Humor

Krzyżówki

Psychozabawy

Encyklopedie

Encyklopedia WIEM

Encyklopedia WP

 Internautica

Britannica

Wikipedia

Słowniki

Słowniki.onet.pl

Wielojęzykowy Słownik roślin

Ling.pl-multisłownik

Biblioteki


Rozprawka
 

        Co oznacza i skąd się wziął rzeczownik rozprawka, wyjaśnia Krótki słownik na końcu opracowania, pisanie zaś  rozprawki  to próba określenia naszego stosunku do jej tematu. Jest on  albo zdaniem pytającym (Czy każdy człowiek jest mądry?), i wtedy jest to hipoteza (treść nie jest w pełni uzasadniona)  albo zdaniem oznajmującym (Każdy człowiek jest mądry), i wtedy jest to teza (pogląd wyrażony w temacie jest sprawdzony). Bez względu na to, czy mamy do czynienia z wątpliwością (hipoteza) czy pewnikiem (teza) – nad rozprawką pracujemy tak samo: zbieramy argumenty. Pozwolą one upewnić odbiorcę  pracy o naszej racji lub rozwiać wszelkie wątpliwości, zawarte w temacie. 
Jak każda praca pisemna, rozprawka zbudowana jest trójdzielnie.
W pierwszej części pracy omawiamy dokładnie zagadnienie, wątpliwość czy pytanie, zawarte w temacie. Ujawniamy swoją niewiedzę, dzielimy się wątpliwościami, przyjmujemy określone stanowisko.

Przypuśćmy, że temat naszej rozprawki to przytoczone na początku zdanie pytające: Czy każdy człowiek jest mądry?. We wstępie możemy wyjaśnić znaczenie słów człowiek i mądry, wspomnieć o ewolucji, o homo sapiens. Możemy także ujawnić, że nigdy nie zastanawialiśmy się nad tym problemem – lub przeciwnie, że nurtuje nas od dawna.
        Przystępujemy do pracy mad drugą częścią rozprawki – częścią zasadniczą. Tu jest miejsce na poszukiwanie odpowiedzi i wyjaśnienia - czyli na  zebranie stosownych argumentów.
Co to jest argument? To racja, dowód, fakt służący do uzasadnienia jakiegoś twierdzenia (patrz również Krótki słownik na końcu opracowania) Takich racji, dowodów i faktów mamy wiele do swojej dyspozycji. To nasze doświadczenie życiowe, przekonania, odczucia; to nasza wiedza, znajomość lektur, zainteresowania; to cudze sądy i doświadczenia; to w końcu dostępne opracowania źródłowe i dokumenty.

Czy każdy człowiek jest mądry? Zbieramy argumenty, które pomogą nam w udowodnieniu, że tak jest w rzeczywistości, zbieramy również i takie, które temu przeczą. We wstępie wyjaśniliśmy, co oznacza związek wyrazowy ludzka mądrość – teraz przyszedł czas na opis zachowań ludzi mądrych i głupich. Opisujemy swoje spotkania
z ludźmi i oceniamy ich zachowania. Mądrze się zachowali? – a może właśnie wręcz przeciwnie? A bohaterowie naszych lektur? Których z nich można zaliczyć do mądrych, a których do głupich? Jakie są dowody ludzkiej mądrości, a jakie – głupoty? Czy to,
z czym spotykamy się na ulicy (agresja), w szkole (zawiść), w domu (brak integracji) – jest oznaką mądrości czy głupoty? Widzimy na ekranie telewizyjnym ludzi wykształconych – czy są mądrzy? Spotykamy się w życiu z ludźmi prostymi – czy aby na pewno to głupcy?

Budując tę część pracy, używamy przede wszystkim zdań złożonych – bardzo często wielokrotnie, stosujemy cytaty, budujemy zdania pytające, unikamy natomiast równoważników, zdań wykrzyknikowych i zdań urywanych.
Używamy takich wyrażeń i zwrotów, które uwydatniają myślowy tok wypowiedzi, pomagają zachować jej porządek, nie zgubić planowanych treści, a odbiorcy ułatwiają ich przyjęcie i zrozumienie. Oto ich przykładowy  zestaw: zacznę od...;  z kolei przejdę do sprawy...;  a oto następny argument (przykład, wniosek)...; chciałbym zwrócić uwagę na...; wyjaśnić; przypomnieć, że...; z dotychczasowych rozważań (przykładów, argumentów) wynika...; po pierwsze...; jest wiele przyczyn, oto niektóre...; nasuwa się pytanie, czy... Dbamy również o spójność tekstu, co ułatwiają wskaźniki spójności tekstu (patrz: Wskaźniki spójności tekstu  na końcu opracowania).
Przy pisaniu tej części musimy pamiętać, że żadnej pracy stylistycznej, a tym bardziej rozprawki, nie da napisać się na jutro. Samo zbieranie argumentów to praca na kilka dni; najlepiej zbierać je na osobnych fiszkach, odrzucając po pewnym czasie te naiwne lub niezbyt przekonujące.
        Czas na trzecią część rozprawki; tu powinno znaleźć się rozwiązanie problemu, które jest wynikiem przeprowadzonej argumentacji. Jeśli temat pracy jest pytaniem (hipotezą) – odpowiadamy taknie lub trudno o jednoznaczną odpowiedź. Jeśli zaś temat pracy zawiera pewnik (tezę) – odpowiadamy to prawda,  możemy jednak nie zgodzić się z tezą odpowiadając to subiektywna prawda.
Jaki wniosek nasunie się po analizie zebranych przez nas argumentów do rozprawki? Czy każdy człowiek jest mądry?. Możemy odpowiedzieć tak, bo udowodniliśmy, że przebywamy w świecie, w którym wiedza i kultura mają nadrzędne znaczenie. Możemy odpowiedzieć nie, bo doszliśmy do wniosku, że głupota jest zaraźliwa, bowiem świat roi się od głupców. Możemy jednak nie dojść do tak jednoznacznych wniosków - bo w naszym świecie głupota przeplata się z mądrością , jak uroda z brzydotą. To z pewnością urodzony pesymista wymyślił powiedzenie, że ludzie nie są tak głupi, jak to się wydaje; są jeszcze głupsi.

Jak w każdej pracy stylistycznej – tak i w tej zwracamy uwagę na trójdzielną budowę; wstęp i zakończenie są krótsze od części zasadniczej (1/4 +1/2 +1/4). A skoro trzy części pracy – to i trzy akapity. 

Wskaźniki  spójności tekstu

  • zaimki

  • spójniki i wyrażenia spójnikowe: ale, więc, lecz, toteż, chociaż, oto, otóż, bowiem, a więc, tak więc, i oto, i dlatego

  • wyrazy i wyrażenia, które nie są częściami zdania: przecież, także, przeciwnie, odwrotnie, ponadto, przy tym, poza tym, właśnie, również, znowu, natomiast, w gruncie rzeczy, w dodatku, tymczasem, wreszcie, za to, widocznie

Krótki słownik

  • rozprawa – omawianie, roztrząsanie czegoś, dyskusja, dysputa, debata, obrady (w: Mały słownik języka polskiego, PWN, Warszawa 1968)

  • rozprawiać – mówić (lub pisać) o czymś długo, z ożywieniem, rozwodzić się nad czymś, rezonować, dyskutować (tamże)

  • rozprawka – jako dłuższa forma wypowiedzi jest wynikiem procesu myślowego rozwiązującego temat – problem rozprawki (Maria Nagajowa, Kształcenie języka ucznia, WSiP, Warszawa 1985)

  • argument – niezbity, ostateczny, rozstrzygający, rzeczowy, poważny, argument na poparcie twierdzenia, argument przemawiający za tezą, argument przeciw czemuś, mieć argument, przytoczyć, wysunąć argument, argument nie do odparcia, chybiony argument, dodatkowy, mocny argument (w: Nowy słownik poprawnej polszczyzny, PWN, Warszawa 1999)

  • argumentacja – przekonywająca argumentacja, prostota, jasność argumentacji, motywacja dostateczna, umotywowanie wystarczające, uzasadnienie tezy, dowód (w: Słownik wyrazów bliskoznacznych, Wiedza Powszechna, Warszawa 1968)

 

 

 

FrontPage image

webmaster :
Copyright (c) 2003-2006 Szkolny Portal Informacyjny. Wszelkie prawa zastrzeżone
Zespół Szkół Ogólnokształcących Nr 6, ul. Leszczyńska 8, 25-321 Kielce
Nadzór merytoryczny portalu prowadzi mgr
Barbara Ozimirska

Data ostatniej aktualizacji 05.09.2006
Strona optymalizowana w rozdzielczości 1024x768 dla IE 5.0 lub nowszych.
Protected by BOWI Group

Kliknij  baner i zobacz
nasze statystyki


Licznik trafień