Ruch i taniec jako jedna z form pracy świetlicy

W pracy z dziećmi w świetlicy szkolnej, zabawa jest tą formą pracy, która najbardziej dominuje i sprzyja rozwojowi psychofizycznemu. W czasie każdej zabawy, szczególnie zabawy ruchowej, czy też muzyczno-tanecznej, dzieci w sposób spontaniczny zaspakajają wiele potrzeb psychicznych, m.in. takich jak: potrzeba aktywności, kontaktów z innymi (integracji, przynależności w grupie), poznania świata.                                                                                                                                             

Jeśli połączymy ruch z muzyką otrzymamy taniec. Taniec od lat towarzyszy człowiekowi. Pozwala na wspólnotę przeżyć, daje możliwość uzyskania przyjemności i radości ze wspólnego ruchu, rozładowuje obawy, rozluźnia napiętą atmosferę, ożywia i integruje grupę, pozwala pokonać zmęczenie. Animacja muzyczna – to propozycja aktywnej formy poznawania muzykiw bardzo szerokim tego słowa znaczeniu. Zadaniem animacji jest tworzenie „języka muzyki  i sztuki” rozumianego i przyswajanego przez osoby w różnym wieku (dzieci, młodzież) uwzględniającego naturalne możliwości i aktualne predyspozycje psychiczne naszych odbiorców. Dobry kontakt i możliwość „konwersowania językiem sztuki” mają zasadniczy wpływ na rozwój kompetencji muzycznych rozumianych jako zasób wiadomości, doświadczeń i umiejętności w tej dziedzinie. Animacja muzyczna to pozyskiwanie dla muzyki człowieka w każdym wieku, o różnych upodobaniach, zainteresowaniach i umiejętnościach. Aby zachęcić dzieci do takiej aktywności muzycznej, należy proponować różnorodne działania umożliwiające bezpośredni kontakt z dźwiękiem, ruchem, obrazem, słowem, dzięki czemu mamy szansę odbioru muzyki ciałem, sercem i myślą. Interpretacja ruchowa utworów muzycznych – wiąże się ze słuchaniem muzyki, szczególnie kiedy chcemy zainteresować dzieci muzyką poważną. Tą formę stosujemy, aby ułatwić i uatrakcyjnić dzieciom słuchanie i przeżywanie muzyki „wielkich mistrzów”. Utwór, który dziecko ma przeżyć ruchem, staje się bliższy i trwalej zapisuje się w pamięci. W zależności od utworu stawiamy dzieciom różne zadania. Po przesłuchaniu utworu omawia się z dziećmi jego treść, nastrój i charakter, po czym proponuje się zilustrowanie treści i wyrazu ruchem. Niekiedy głównym problemem może być nastrój utworu. Na przykład muzykę „ciężką” powinny wyrażać ruchy ociężałe, muzykę „lekką”, szybką-ruchy miękkie, lekkie, bieg na palcach itp. Dzieci uczestniczą w różnorodnych formach aktywności ruchowej, muzycznej, tanecznej, rozwijają swoją ekspresję artystyczną, uczą się aktywnego, pożytecznego    i przyjemnego spędzania czasu wolnego. Uczniowie biorą udział w konkursach,  pokazach i występach w świetlicy, szkole.

Zajęcia taneczne przeznaczone są dla dzieci w wieku wczesnoszkolnym (6 - 10 lat). Zajęcia te prowadzone są w formie radosnej, spontanicznej zabawy z tańcem. Głównym ich celem jest zapoznanie najmłodszych z rytmem muzycznym, podstawowymi krokami tanecznymi, a także rozwój motoryczny i artystyczny dzieci. Zajęcia taneczne kształtują poczucie rytmu, słuch muzyczny, rozwijają wyobraźnię przestrzenną oraz koordynację ruchową. Pomagają konstruktywnie rozładować emocje, a także budują poczucie wspólnoty i odpowiedzialności za partnera i grupę.  W programie zajęć m.in. podstawy tańca klasycznego, nauka ruchu scenicznego, a także próby realizacji krótkich układów tanecznych do utworów z lat 70-tych, 80-tych, 90-tych i współczesnych., prezentowanych w świetlicy jak i uroczystościach szkolnych.

Dzięki zajęciom ruchowo-tanecznym następuje:

-rozwijanie zainteresowań muzyczno-tanecznych, budzenie pozytywnych motywacji do muzyki i tańca,

-rozwijanie uzdolnień muzycznych dzieci: słuchu, poczucia rytmu, pamięci i wyobraźni muzycznej,                                

-rozwijanie harmonii i estetyki ruchów,                                                                                    

-kształcenie świadomości własnego ciała,

-budzenie i rozwijanie ekspresji artystycznej i ruchowej,

-kształcenie wyobraźni i inwencji twórczej w zakresie czynnego muzykowania,

-rozwijanie sprawności koordynacji wzrokowo-słuchowo- uchowej, szybkiej orientacji, procesów hamowania i pobudzania,              

-budzenie dziecięcej twórczej aktywności i radości,

-zaspokojenie naturalnej potrzeby 

-ruchu i zabawy przez dzieci,                                          

-kształtowanie osobowości uczniów, ich wrażliwości na piękno, zdolności odczuwania i rozumienia wartości estetycznych,                -kształtowanie umiejętności organizacji aktywnego wypoczynku,

-tworzenie pozytywnych relacji między uczniami, wzmacnianie poczucia zaufania, wzajemnego zrozumienia, życzliwości i szacunku,          -kształtowanie umiejętności współpracy w grupie,

-rozładowanie wewnętrznych konfliktów, odreagowanie napięć psychicznych przez uczestników zajęć.                                                                                                                                 

Od wieków ruch jest piękny, ruch jest życiem. Taniec może wyrażać na zewnątrz to, co człowieka porusza od wewnątrz, budzić pamięć ciała, a nawet pomagać w odnajdywaniu sensu własnej egzystencji. Może dlatego, od zarania dziejów, taniec postrzegany jest jako symbol: odrodzenia się z chaosu, nowego życia, dogłębnej przemiany, rewolucji, wyzwolenia.                                                                   

Wynikiem pracy z dziećmi będzie przygotowanie do publicznych prezentacji i występy na imprezach wewnętrznych placówki.

mgr Magdalena Magierowicz

Bibliografia:                                                                                                                   

Kurcewicz M., Ruch, muzyka i taniec w pracy z dziećmi, Wychowanie na co dzień, 2002, nr 6 

Bissingier-Ćwierz U, Animacja muzyczna w pedagogice zabawy, Grupa i zabawa, Lublin, 2001, nr 2 Tańce i zabawy dla grupy, Wydawnictwo Klanza, Lublin, 1995